Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών και Προϋπολογισμού, κατά τη διάρκεια της συνεδρίας στις 24/10/2025, συζήτησε τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2026:
Η Επιτροπή εξέτασε και συζήτησε το πιο πάνω νομοσχέδιο σκοπός του οποίου είναι ο η συζήτηση του Προϋπολογισμού του Κράτους για το έτος 2026. Πιο συγκεκριμένα η Επιτροπή εξέτασε τα περί Προϋπολογισμού για τα πιο κάτω:
- Υπουργείο Υγείας
Αυξημένη κατά €101,2 εκ. η χρηματοδότηση ΓεΣΥ στον προϋπολογισμό Υπ.Υγείας για 2026
Ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Υγείας για το 2026, με συνολικές δαπάνες ύψους €1,51 δισεκατομμυρίων και έσοδα €333 εκατομμυρίων, σηματοδοτεί μια σημαντική επένδυση στη βιωσιμότητα και αναβάθμιση του συστήματος υγείας, δήλωσε ο αρμόδιος Υπουργός, Μιχάλης Δαμιανός, ο οποίος σημείωσε ότι η μεγαλύτερη αύξηση το 2026, αφορά στη Γενική Κυβερνητική Συνεισφορά του Κράτους προς το ΓεΣΥ, η οποία ανέρχεται σε €870 εκατομμύρια, δηλαδή κατά €101,2 εκατομμύρια αυξημένη, σε σύγκριση με το 2025 (€768,8 εκατ.), ως επακόλουθο του θετικού ρυθμού ανάπτυξης της οικονομίας.
Παρουσιάζοντας τον προϋπολογισμό του Υπουργείου του, ενώπιον των μελών της Επιτροπής Οικονομικών της Βουλής, ο Υπουργός Υγείας, Μιχάλης Δαμιανός, τόνισε ότι «ο προϋπολογισμός αποτυπώνει τη δέσμευση για ένα σύγχρονο, βιώσιμο και ανθρωποκεντρικό σύστημα υγείας», σημειώνοντας πως στόχος του Υπουργείου του είναι η ενίσχυση των δημόσιων νοσηλευτηρίων, η πρόληψη, η καινοτομία και η αναβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού.
Σύμφωνα με τον Μιχάλη Δαμιανό, τα αναπτυξιακά έργα για το 2026 φτάνουν τα €64,5 εκατ., καλύπτοντας μεταξύ άλλων την ανέγερση του νέου κτηρίου για το Γενικό Χημείο του Κράτους, την αγορά ιατρικού εξοπλισμού και λογισμικών προγραμμάτων, καθώς και δράσεις του Σχεδίου Ανάκαμψης.
Αναφερόμενος στις συνολικές δαπάνες του Υπουργείου, είπε πως ανέρχονται σε €1,51 δισεκατομμύρια, εκ των οποίων €1,5 δις αφορούν τις τακτικές δαπάνες και €9,76 εκατομμύρια τις αναπτυξιακές δαπάνες, για να προσθέσει πως οι αναπτυξιακές δαπάνες καλύπτουν δράσεις του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, την ανέγερση του νέου κτηρίου του Γενικού Χημείου του Κράτους, καθώς και την αγορά ιατρικού, μηχανογραφικού και άλλου εξοπλισμού και λογισμικών προγραμμάτων.
Παράλληλα, σημείωσε ότι τα συνολικά έσοδα του προϋπολογισμού υπολογίζονται στα €333 εκατομμύρια, εκ των οποίων τα €297 εκατ. (89,2%) προέρχονται από την αντιμισθία του προσωπικού που βρίσκεται αποσπασμένο στον Οργανισμό Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας (ΟΚΥπΥ).
Όπως ανέφερε, ο κ. Δαμιανός ο σχεδιασμός για την τριετία 2025-2027 περιλαμβάνει φιλόδοξους στόχους όπως την ενίσχυση της πρόληψης και της δημόσιας υγείας, την προσθήκη νέων προληπτικών προγραμμάτων, την αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών στα δημόσια νοσηλευτήρια και την ενίσχυση και αυτονόμηση του Γενικού Συστήματος Υγείας (ΓεΣΥ).
Υπογράμμισε ότι μέσα από σημαντικές μεταρρυθμίσεις, όπως η ίδρυση του Εθνικού Κέντρου Κλινικής Τεκμηρίωσης, του Εθνικού Ινστιτούτου Καρκίνου και της Εθνικής Αρχής Ασφάλειας Τροφίμων, τίθενται οι βάσεις για ένα πιο αποτελεσματικό, αξιόπιστο και καινοτόμο σύστημα υγείας.
«Με προτεραιότητα την πρόληψη, την καινοτομία και τη διαφάνεια, το Υπουργείο Υγείας ενισχύει τη λειτουργία ενός συστήματος που προσφέρει υπηρεσίες ποιοτικές, ασφαλείς και προσβάσιμες για όλους. Μέσα από μια ανθρωποκεντρική στρατηγική, εστιάζει στην αναβάθμιση των υποδομών, την ενδυνάμωση του ανθρώπινου δυναμικού μέσω στοχευμένης εκπαίδευσης, και την προώθηση πολιτικών που στηρίζουν τον πολίτη και προστατεύουν τη δημόσια υγεία», είπε.
Επιπλέον, ανέφερε ότι «στόχος μας είναι η περαιτέρω ενίσχυση και εξέλιξη του συστήματος υγείας της χώρας μας, ώστε να ανταποκρίνεται με επάρκεια στις ανάγκες της κοινωνίας και να προσφέρει υπηρεσίες αντάξιες των προσδοκιών των πολιτών».
Από τις λίστες αναμονής έως τις στρεβλώσεις και καταχρήσεις εντός ΓεΣΥ
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, οι βουλευτές έθεσαν στον Υπουργό Υγείας σειρά σημαντικών ζητημάτων που αφορούν τη λειτουργία και τις προοπτικές του συστήματος υγείας.
Μεταξύ άλλων, τέθηκε το ζήτημα της απουσίας ολοκληρωμένου σχεδίου χαρτογράφησης των υγειονομικών αναγκών (capacity planning), η ανάγκη ενίσχυσης της ψυχικής υγείας και των ογκολογικών υπηρεσιών στα δημόσια νοσηλευτήρια, καθώς και η δημιουργία μόνιμων θέσεων προσωπικού αντί της συνεχιζόμενης αγοράς υπηρεσιών.
Επιπλέον, οι βουλευτές αναφέρθηκαν στις στρεβλώσεις και τις καταχρήσεις στο πλαίσιο του ΓεΣΥ, στις αυξημένες λίστες αναμονής για χειρουργεία και ραντεβού με ειδικούς γιατρούς, όπως και στην ανάγκη λήψης μέτρων για τη βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Παράλληλα, ζητήθηκε επιτάχυνση της ίδρυσης του Εθνικού Ινστιτούτου Καρκίνου, ρύθμιση της λειτουργίας των ασθενοφόρων, αντιμετώπιση των υψηλών ποσοστών ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων και προώθηση των έργων αναβάθμισης σε νοσοκομεία και κέντρα υγείας, κυρίως στις ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές.
Διάλογος με υψηλούς τόνους για καθυστερήσεις ν/σ
Εξάλλου, έντονη αντιπαράθεση σημειώθηκε ανάμεσα στον Υπουργό Υγείας και τα μέλη της Επιτροπής, για τις καθυστερήσεις στην κατάθεση νομοσχεδίων.
Με παρέμβασή της η Αναπληρώτρια Πρόεδρος της Επιτροπής Υγείας και βουλευτής του ΔΗΣΥ, Σάβια Ορφανίδου, ζήτησε ενημέρωση για το νομοσχέδιο της κοινοτικής ψυχικής υγείας, με τον Υπουργό να της απαντά: «Ψηφίστε πρώτα αυτά που σας έστειλα και μην ανησυχείτε, θα σας στείλω και άλλα».
Όπως είπε ο κ. Δαμιανός εκκρεμούν ενώπιον της Βουλής νομοσχέδια, όπως το πλαίσιο για τις Πανεπιστημιακές Κλινικές, τα ακτινοδιαγνωστικά κέντρα και την ανακουφιστική φροντίδα.
Από την πλευρά της η κ. Ορφανίδου υποστήριξε ότι η Επιτροπή Υγείας της Βουλής εργάζεται για την ολοκλήρωση όλων των νομοσχεδίων, τονίζοντας ότι «δεν υπήρξε καθυστέρηση» από πλευράς Βουλής.
Αντιδράσεις κομμάτων
Ο βουλευτής του ΔΗΣΥ, Χαράλαμπος Πάζαρος, είπε ότι η επιβάρυνση των δημόσιων οικονομικών από την χρηματοδότηση των ελλειμμάτων του ΟΚΥπΥ εξακολουθεί να αποτελεί μια πρόκληση, η οποία συνδέεται με την αποτελεσματική εφαρμογή του σχεδίου δράσης που έχει συμφωνήσει ο Οργανισμός με το Υπουργείο Υγείας, για να προσθέσει ότι η οικονομική και διοικητική αυτοτέλεια τω κρατικών νοσηλευτηρίων είναι επιτακτική ανάγκη και το βασικό θεμέλιο της φιλοσοφίας του ΓεΣΥ που ψήφισαν.
Η βουλευτής του ΑΚΕΛ, Μαρίνα Νικολάου, άσκησε σφοδρή κριτική, λέγοντας πως «τίποτα δεν έχει αλλάξει» και πως η Κυβέρνηση «πορεύεται χωρίς σχέδιο για το μέλλον της δημόσιας υγείας».
Επισήμανε την απουσία της χαρτογράφησης των υγειονομικών αναγκών (capacity planning), τις ελλείψεις προσωπικού, την υποχρηματοδότηση τομέων όπως η ψυχική υγεία και τις καθυστερήσεις στα ογκολογικά τμήματα, ενώ προειδοποίησε ότι η πώληση ιδιωτικών νοσηλευτηρίων σε ξένα επενδυτικά ταμεία «απειλεί τη λειτουργία του ΓεΣΥ με ολιγοπωλιακές τάσεις».
Ο βουλευτής του ΔΗΚΟ, Χρύσανθος Σαββίδης, ζήτησε τη δημιουργία Τμήματος Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών (ΤΑΕΠ) για παιδιά στο Νοσοκομείο Πάφου, τονίζοντας την ανάγκη να υπάρξει εξειδικευμένη μονάδα παιδιατρικών επειγόντων, κατά τα πρότυπα των νοσοκομείων Λευκωσίας και Λεμεσού, ώστε να διασφαλιστεί η άμεση και ποιοτική φροντίδα των παιδιών της επαρχίας Πάφου.
Ο βουλευτής της ΕΔΕΚ, Μαρίνος Σιζόπουλος, επανέλαβε πως παρά τη διπλάσια δαπάνη στον τομέα της υγείας μετά την εφαρμογή του ΓεΣΥ, παρατηρείται «μείωση της ποιότητας υπηρεσιών και αύξηση των λιστών αναμονής».
Ζήτησε τη λήψη άμεσων μέτρων για διόρθωση των στρεβλώσεων και τη στήριξη του δημόσιου τομέα υγείας, που όπως είπε «πρέπει να αποτελεί τη ραχοκοκαλιά του συστήματος».
Ο βουλευτής της ΔΗΠΑ, Αλέκος Τρυφωνίδης, χαιρέτισε το όραμα του Υπουργείου, αλλά κατέθεσε σειρά ανησυχιών, ενώ εστίασε στην ανάγκη περιορισμού των καταχρήσεων και των μη αναμενόμενων δαπανών του ΓεΣΥ, στη μείωση των λιστών αναμονής και στην ενίσχυση της πρόληψης.
Επίσης, ζήτησε επίσπευση της ίδρυσης του Εθνικού Ινστιτούτου Καρκίνου, ρύθμιση της λειτουργίας των ασθενοφόρων και αναβάθμιση των κέντρων υγείας σε Τρόοδος, Ευρύχου και Πεδουλά, ενώ παράλληλα, αναφέρθηκε στο σοβαρό ζήτημα των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων, καλώντας το Υπουργείο να εφαρμόσει άμεσα τα σχέδια δράσης που εκκρεμούν.
- Γραφείο Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα
Δεν τηρείται μητρώο για κάμερες στο δημόσιο
Δεν υπάρχουν στατιστικά στοιχεία για τον αριθμό των καμερών που είναι εγκατεστημένες στην Κύπρο από δημόσιες υπηρεσίες, Τοπική Αυτοδιοίκηση αλλά και άλλους οργανισμούς, καθώς δεν υπάρχει υποχρέωση για τήρηση ενός τέτοιου μητρώου, αναφέρθηκε από το Γραφείο της Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Μαρίας Χριστοφίδου κατά τη σημερινή εξέταση του προϋπολογισμού του Γραφείου στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών.
Επίσης αναφέρθηκε ότι η τοποθέτηση καμερών σε σχολεία γίνονται μόνο με απόφαση των Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας και μετά από διαβούλευση με το Γραφείο της Επιτρόπου και αυτές τοποθετούνται μόνο στον περιβάλλοντα χώρο του σχολείου και όχι έξω από αυτά καθώς εκεί εγείρονται θέματα προσωπικών δεδομένων των πολιτών και λειτουργούν μετά την λήξη των μαθημάτων.
Στη σημερινή συνεδρία συζητήθηκε το θέμα των καμερών και σε ερώτηση των Βουλευτών Σάβιας Ορφανίδου του ΔΗΣΥ και Άριστου Δαμιανού του ΑΚΕΛ, σχετικά με την τοποθέτηση καμερών σε σχολεία και γήπεδα, σημειώθηκε πως για τα σχολεία γίνεται μετά από απόφαση των τεχνικών υπηρεσιών του Υπουργείου. Για τα γήπεδα αναφέρθηκε ότι δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα αιτήσεις από τους αρμόδιους φορείς προς το Γραφείο της Επιτρόπου για εκτίμηση αντικτύπου ώστε να δοθεί η έγκρισή της για την ανάγκη τοποθέτησης καμερών σε οποιοδήποτε γήπεδο.
Όπως εξηγήθηκε, το Γραφείο παραλαμβάνει αιτήσεις εκτίμησης αντικτύπου σε φορείς, υπηρεσίες και οργανισμούς για τοποθέτηση καμερών και δίνει απαντήσεις σε αυτές τις αιτήσεις. Ωστόσο, όπως σημειώθηκε, δεν υποβάλλουν όλοι τη συγκεκριμένη αίτηση και αν την έχουν υποβάλει και πάρει την θετική απάντηση του Γραφείου δεν υπάρχει η υποχρέωση για να δηλώσουν πως έχουν όντως τοποθετήσει τις κάμερες.
Συνεπώς, όπως απαντήθηκε σε ερώτηση του κ. Δαμιανού, δεν υπάρχουν στατιστικά στοιχεία για το πόσες κάμερες είναι εγκατεστημένες στην Κύπρο από δημόσιες υπηρεσίες, Τοπική Αυτοδιοίκηση αλλά και άλλους οργανισμούς, καθώς δεν υπάρχει υποχρέωση για τήρηση ενός τέτοιου μητρώου.
Όσον αφορά τον Προϋπολογισμό του Γραφείου, η κ. Χριστοφίδου είπε ότι o συνολικός προϋπολογισμός του Γραφείου για το 2025 ανέρχεται σε €1.034.768, ενώ για το 2026 σε €1.391.571, σημειώνοντας αύξηση €356.803 ή 34,5%.
Όσον αφορά την ανάλυση των δαπανών, είπε πως οι Τακτικές Δαπάνες ανέρχονται σε €1.029.698 για το 2025 και €1.370.311 για το 2026, παρουσιάζοντας αύξηση €340.613 ή 33,1%.
Η κ. Χριστοφίδου είπε πως οι κύριες δαπάνες που παρουσιάζουν αύξηση είναι τα τέλη Ψηφιακής Ασφάλειας, τα οποία από μηδενική πρόνοια το 2025 ανέρχονται σε €40.000 για το 2026. Όπως εξήγησε πρόκειται για νέα πρόνοια και πως το κονδύλι προορίζεται να καλύψει το ετήσιο τέλος προς την Αρχή Ψηφιακής Ασφάλειας, στο πλαίσιο εφαρμογής του Νόμου περί Ασφάλειας Δικτύων και Συστημάτων Πληροφοριών.
Επίσης, είπε πως το κονδύλι για την Αγορά Υπηρεσιών αυξάνεται από €66.000 το 2025 σε €123.500 το 2026, δηλαδή κατά €57.500 ή 87,1%. Σημείωσε στη συνέχεια πως το Γραφείο έχει μόλις 6 λειτουργούς με οργανικές θέσεις Α8 ενώ υπάρχουν επτά κενές θέσεις που αναμένεται να πληρωθούν το 2026. Η αύξηση του κονδυλίου για την Αγορά Υπηρεσιών αποσκοπεί στην κάλυψη των αναγκών για την αγορά νομικών υπηρεσιών, υπηρεσιών πληροφορικής, καθώς και υπηρεσιών επίδοσης Αποφάσεων μέσω ιδιώτη επιδότη.
Ακόμη, ανέφερε ότι οι ενημερωτικές εκστρατείες, από μηδενική πρόνοια το 2025 ανέρχονται σε €31.000 για το 2026.
Σε δηλώσεις της μετά την εξέταση του Προϋπολογισμού στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής, η κ. Χριστοφίδου είπε πως ο προϋπολογισμός του γραφείου που κατέθεσαν για το 2026 αντικατοπτρίζει την ανάγκη της Αρχής να ανταποκριθεί σε αυξημένες σύγχρονες προκλήσεις της ψηφιακής εποχής.
«Η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η διαφάνεια δεν είναι πολυτέλεια, είναι υποχρέωση αλλά και επένδυση στη δημοκρατία και στην εμπιστοσύνη των πολιτών στο κράτος δικαίου. Με ενίσχυση σε προσωπικό και τεχνική υποδομή, το Γραφείο μας θα συνεχίσει να υπηρετεί τον πολίτη με διαφάνεια, αξιοπιστία και αποτελεσματικότητα», είπε.
- Υφυπουργείο Τουρισμού
Σκαρφάλωσαν στο 14% του ΑΕΠ τα έσοδα τουρισμού
Στο 14% αναμένεται ότι σκαρφαλώσει η συνεισφορά του τουρισμού στο ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) της χώρας το 2025, ενώ παράλληλα έχει πραγματική και ουσιαστική συνεισφορά στην οικονομία, σύμφωνα με στοιχεία που διαβίβασε στην Βουλή των Αντιπροσώπων, ο υφυπουργός Τουρισμού, Κώστας Κουμής.
Με βάση τα στοιχεία η συνολική συνεισφορά (άμεση, έμμεση και επαγόμενη) του τουρισμού στην οικονομία της χώρας μας ανήλθε στο 13,1% κατά το 2024, ενώ υπολογίζεται ότι να αυξηθεί το 2025 στο 14,0%.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό, αύξηση της τάξης του 17,4% παρουσίασαν τα έσοδα από τον τουρισμό την περίοδο Ιανουαρίου – Ιουλίου 2025, τα οποία ανήλθαν στα €1.9 δις σε σύγκριση με €1.6 δις που ήταν την αντίστοιχη περίοδο του 2024.
Προσθέτει ότι ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τομείς της κυπριακής οικονομίας, σημειώνοντας πως και το ποσοστό θέσεων εργασίας του τομέα, έναντι του συνόλου εργαζομένων, υπολογίζεται να αυξηθεί στο 14,0%, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του WTTC.
Σημειώνεται ότι ο κ. Κουμής επικαλείται στοιχεία που δημοσιεύει το World Travel and Tourism Council (WTTC), στο σημείωμα που προώθησε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών, στο πλαίσιο της σημερινής συζήτησης του προϋπολογισμού του υφυπουργείου του για το 2026.
Η συνεισφορά τουρισμού σε ΑΕΠ και εργασία
Πιο αναλυτικά αναφέρει ότι η συνεισφορά του τουρισμού ως ποσοστό επί του ΑΕΠ, ήταν το 2019 στο 13,5%, το 2020 στο 3,8%, το 2021 στο 8,7%, το 2022 στο 11,4%, το 2023 στο 12,8%, το 2024 στο 13,1% και το 2025 στο 14,0%.
Όσον αφορά τον αριθμό θέσεων εργασίας στον τουριστικό τομέα αναφέρει ότι για το 2025 υπολογίζονται στις 64.600 ή σε ποσοστό 14,0% έναντι του συνόλου εργαζομένων, σε σύγκριση με 61.500 που ήταν το 2024 ή σε ποσοστό 13,5% του συνόλου των εργαζομένων.
Επισημαίνεται ότι ανοδική τάση παρουσιάζει ο αριθμός των εργαζομένων στο τομέα του τουρισμού, καθώς ανέρχονταν στις 58.600 το 2023, στις 56.500 το 2022 και στις 52.700 το 2021.
Διαβάστε περισσότερα εδώ:
Stockwatch: Σκαρφάλωσαν στο 14% του ΑΕΠ τα έσοδα τουρισμού
Nomoplatform-ΚΥΠΕ
